Kleding wassen na een brand vraagt om meer dan een gewone wasbeurt. Roet, rook en chemische stoffen trekken diep in de vezels en zijn met een standaard programma nauwelijks te verwijderen. Met de juiste aanpak krijg je kleding in de meeste gevallen toch schoon, maar soms is weggooien de eerlijkste keuze.
Waarom gewoon wassen niet genoeg is
Rookschade bestaat uit twee lagen: zichtbare roetdeeltjes en onzichtbare chemische verbindingen die zich in de stof nestelen. Die chemische stoffen zijn afkomstig van verbrand plastic, verf, synthetische materialen en bouwmaterialen. Een gewoon wasprogramma lost de vetten en harsachtige stoffen in roet niet goed op. Bovendien kan je door nat maken de roetdeeltjes dieper in de stof duwen als je ze er niet eerst droog uitschut.
Kleding die bij een brand in aanraking is geweest met deze stoffen kan ook schadelijk zijn voor je huid. Draag de kleding dus niet meer voordat je hem grondig hebt gereinigd.
Stap voor stap: kleding wassen na brand
Stap 1: schud droog roet eraf buiten. Doe dit altijd buiten en draag handschoenen. Schud de kleding voorzichtig uit, zodat losse roetdeeltjes niet in huis komen. Gebruik geen borstel, want dat wrijft de roet verder in.
Stap 2: week de kleding in koud water met zuiveringszout. Los een paar eetlepels zuiveringszout (natriumbicarbonaat) op in een emmer koud water. Laat de kleding hier minimaal een uur in weken. Zuiveringszout helpt bij het neutraliseren van zure rookverbindingen en trekt geurstoffen los.
Stap 3: behandel hardnekkige plekken voor met vloeibare afwasmiddel of gal zeep. Wrijf een kleine hoeveelheid afwasmiddel of galzeep in op roetplekken. Laat dit tien tot vijftien minuten intrekken. Afwasmiddel is speciaal gemaakt om vetten en harsachtige stoffen op te lossen, wat het bij rookschade effectiever maakt dan wasmiddel alleen.
Stap 4: was op de hoogste temperatuur die het label toestaat. Hoe hoger de wastemperatuur, hoe beter geurstoffen en vetachtige roetdeeltjes oplossen. Voeg naast je gewone wasmiddel een half kopje witte azijn toe aan het wasmiddelvakje. Azijn versterkt het verwijderen van rookgeur zonder de stof te beschadigen.
Stap 5: ruik na de was voordat je droogt. Leg de kleding niet meteen in de droger. Als er nog rooklucht zit, verergert warmte de geur. Ruik eerst aan de natte kleding. Zit er nog lucht in, herhaal dan de was met zuiveringszout en azijn.
Stap 6: hang de kleding buiten te drogen. Frisse lucht en licht helpen de resterende geurstoffen verder af te breken. Laat de kleding zo lang mogelijk buiten hangen, bij voorkeur op een droge, luchtige dag.
Middelen die werken en middelen die dat niet doen
Witte azijn en zuiveringszout zijn de twee meest betrouwbare middelen voor rookgeur. Ze zijn goedkoop, veilig voor de meeste stoffen en effectief op de chemische verbindingen in rook. Actieve kool (houtskoolpoeder) werkt ook goed: stop kleding samen met een zakje actieve kool een paar dagen in een afgesloten zak. De kool trekt geurstoffen naar zich toe.
Vermijd sterke geurspray’s en parfum. Die maskeren de lucht tijdelijk, maar lossen het probleem niet op. Na een dag ruik je de rookgeur er gewoon onderdoor. Bleekmiddel werkt alleen op witte en lichte stoffen, en alleen als het waslabel dit toestaat. Voor gekleurde kleding is bleekmiddel af te raden vanwege verkleuringsrisico.
Wanneer is kleding weggooien de betere keuze?
Niet alle kleding is na een brand nog te redden. Als de stof direct in vlammen heeft gezeten, verkleurd of verschroeid is, heeft wassen weinig zin. Ook bij kleding die in aanraking is geweest met gevaarlijke chemicaliën, zoals bij een brand in een opslagplaats of bij brand in een gebouw met asbest, is voorzichtigheid geboden. Gooi dergelijke kleding liever weg en bewaar de aankoopbonnen of foto’s van de schade voor je verzekeraar.
De brandweer adviseert om kosten die je maakt als gevolg van de brand, waaronder kleding, te declareren bij je verzekeringsmaatschappij. Maak foto’s van beschadigde kleding voordat je iets weggooit, en houd kassabonnen of aankoopbewijzen bij.
Professionele reiniging als alternatief
Voor waardevolle kleding, zoals een pak, jas of delicate stoffen, is een professionele stomerij een serieuze optie. Gespecialiseerde brandschadereinigers beschikken over apparatuur en middelen die dieper reinigen dan een thuiswasmachine aankan. Dit is duurder, maar bij kostbare kledingstukken vaak de moeite waard. Vraag vooraf of de stomerij ervaring heeft met rookschade, want niet elk bedrijf heeft hiervoor de juiste middelen in huis.
Heb je twijfels over je gezondheid na het werken met brandschade, of voel je je onwel na het omgaan met besmette kleding? Raadpleeg dan een arts. Sommige stoffen die bij brand vrijkomen zijn schadelijk bij huidcontact of inademing, ook als de brand al geblust is.
