Kleding die na het wassen uitgerekt is, heb je waarschijnlijk wel eens meegemaakt: een trui met uitgerekte mouwen, een T-shirt dat langer is geworden of een kraag die zijn vorm kwijt is. Rek uit kleding na het wassen ontstaat bijna altijd door een combinatie van verkeerde wastemperatuur, te veel slingerkracht of de manier waarop je het kledingstuk ophangt. Gelukkig kun je het in veel gevallen voorkomen, en soms ook nog deels terugdraaien.
Waarom rekt kleding uit na het wassen?
De meeste kledingstukken rekken uit door de manier waarop de vezels reageren op water en beweging. In de wasmachine worden kleding en water rondgeslingerd. Vezels die nat zijn, worden zachter en rekbaarder. Onder die omstandigheden kan de constructie van het weefsel of breisel meegeven, waarna het niet meer volledig terugveert naar de oorspronkelijke vorm.
Katoen is hierin een goed voorbeeld. Katoenvezels nemen veel water op en worden daardoor zwaar en slap. Tijdens het centrifugeren of bij het ophangen trekt het gewicht van het natte water het kledingstuk letterlijk naar beneden. Een nat katoenen T-shirt dat je aan een kleerhanger hangt, kan centimeters langer worden. Wol heeft een vergelijkbaar probleem: natte wolvezels zijn kwetsbaar en rekken snel uit bij te veel beweging of warmte.
Synthetische stoffen zoals polyester rekken minder snel uit, maar kunnen bij hoge temperaturen vervormen. Bij elastische stoffen met spandex of elastaan speelt een andere factor: herhaaldelijk wassen op te hoge temperatuur tast de elasticiteit aan, waarna de stof niet meer terugveert.
Welke factoren zorgen voor extra rek uit kleding na wassen?
- Te hoge wastemperatuur: Warmte maakt vezels losser en kwetsbaarder. Katoen en wol krimpen of rekken eerder uit boven 40 graden.
- Te hoog centrifugetoerental: Hoe harder de machine centrifugeert, hoe meer kracht er op de vezels staat. Voor gevoelige kleding is 400 tot 600 toeren al voldoende.
- Verkeerd ophangen: Natte kleding ophangen aan een kleerhanger trekt het kledingstuk omlaag. Dit geldt zeker voor zware materialen als katoen en wol.
- Wassen in een te volle trommel: Als kledingstukken elkaar verdringen, trekken ze aan de vezels van andere kledingstukken en vervormen zo.
- Geen wasmiddel voor delicate was: Gewoon wasmiddel is agressiever op vezels dan een fijnwasmiddel.
Zo voorkom je dat kleding uitrekt in de was
De eenvoudigste manier om rek te voorkomen is het kledingstuk ondersteboven in een waszak te wassen. Een waszak beperkt de bewegingsvrijheid en beschermt de vezels. Gebruik voor wol en katoen een koud of handwasprogramma (maximaal 30 graden) en stel het centrifugetoerental laag in.
Leg natte kleding plat om te drogen in plaats van het op te hangen. Leg het kledingstuk na het wassen op een schone droge handdoek en druk het voorzichtig terug in de goede vorm. Rol de handdoek daarna op met het kledingstuk erin om overtollig water op te nemen, en leg het daarna plat neer op een droogrek of schone ondergrond.
Gebreide of gehaakte kledingstukken zijn extra gevoelig. Die kun je het beste nooit in de machine wassen, tenzij het label dit uitdrukkelijk toestaat. Handwas in lauw water is de veiligste keuze, gevolgd door plat laten drogen.
Uitgestrekte kleding weer kleiner maken: werkt dat?
Als de schade al gedaan is, zijn de opties beperkt, maar niet nul. Voor katoen helpt een korte droogbeurt in de droger op lage temperatuur soms om de vezels licht te laten krimpen. Doe dit voorzichtig en controleer tussendoor. Bij wol werkt een vergelijkbare truc: nat maken en opnieuw plat laten drogen in de gewenste vorm. Druk het kledingstuk tijdens het drogen actief terug naar de goede afmetingen, dat kan verrassend goed werken.
Voor uitgerekte kraagjes of manchetten kun je een strijkijzer met stoom gebruiken. Houd het strijkijzer boven de stof (niet erop) en trek de stof daarna voorzichtig terug in model. De stoom ontspant de vezels, waarna ze gemakkelijker terugveren.
Volledig uitgerekte elastische stoffen of spandex redden is moeilijker. Als de elasticiteit eenmaal door herhaaldelijk wassen is aangetast, veert de stof niet meer volledig terug. Preventie werkt hier beter dan herstel.
Kort samengevat: rek uit kleding na het wassen is bijna altijd te voorkomen met de juiste temperatuur, een lager centrifugetoerental en plat laten drogen. Is het al gebeurd, probeer dan het natte kledingstuk terug in model te duwen en plat te laten drogen. Dat lost het niet altijd volledig op, maar geeft in de meeste gevallen een merkbaar beter resultaat dan niets doen.
